محمد رضا قمشه اى
85
مجموعة آثار آقا محمد رضا القمشه اى حكيم صهبا ( فارسى )
( 11 - محمود حسينى ساوجى شاگرد حكيم قمشهاى ) وى در نسخه خطى 164 ب كه به كتابخانه مركزى دانشگاه تهران موجود است مطالب ذيل را در مورد استاد خود بقلم آورده است كه در آن مواد تدريسى مرحوم آقا محمّد رضا ، و وضعيّت كتب عرفانى و مدرّسين آن ، در زمان ناصر الدّين شاه ، و محلّ دفن آن بزرگوار ، مشخّص شده است . « . . . خدا رحمت فرمايد آقا محمّد رضا قمشهاى را كه در عصر ناصر الدّين شاه ، فتح باب تدريس عرفانيات و تصوّف از او شد . قريب ده سال در خدمتش به تحصيل گذرانيدم ، شرح فصوص الحكم و كتاب تمهيد را قبل از ورود ايشان به دار الخلافة كسى نمىدانست چه رنگ است ، اعلى اللّه مقامه . با مرحوم ميرزاى جلوه و جمعى از اصحاب مشايعت جنازهاش به عمل آمد و در مقبره مشهور آقا به خاك سپرده شد ، رضوان اللّه عليه . » « 1 » ( 12 - كنت گوبينو ) « كنت گوبينو كه از سال ( 1271 ) تا ( 1274 ) در تهران منشى سفارت فرانسه و از سال ( 1287 ) تا ( 1281 ) وزير مختار اين دولت در ايران بود در كتاب خود به نام ملل و نحل در آسياى مركزى در باب آقا محمّد رضا قمشهاى چنين مىنويسد : « اين مرد ، در زيركى و فطانت در درجه اوّل و در علم صاحب مقامى جليل است ، حكمت و كلام را پيش حاجى محمّد جعفر لاريجانى ( شاگرد ملّا على نورى ) و ميرزا حسن نورى ( پسر ملّا على نورى ) فرا گرفته و در عرفان و تصوّف كه فن خاص اوست و در آن مهارتى به سزا دارد شاگرد حاجى سيّد رضى ( متوفّى 1270 شاگرد
--> ( 1 ) - محمود حسينى ساوجى .